یەکگرتوویی گەل: ستراتیژێک بۆ پێشخستنی ئامانجە شۆڕشگێڕییەکان لە ڕوانگەی سۆسیالیزمەوە

ئەڵتەرناتیڤی شورایی /

وەرگێرانی /ئاوات ڕەسوڵ 

مێژووی تێکۆشانی مرۆڤایەتی دەریخستووە کە هاودەنگی و یەکڕیزیی گەل بە تایبەت لە چوارچێوەی خەباتی چینایەتیدا ڕۆڵێکی یەکلاکەرەوە لە گەیشتن بە گۆڕانکارییە بنەڕەتی و کۆمەڵایەتییەکان دەگێڕێت.

هەر هەوڵێک لەسەر دووبەرەکی و ناکۆکی بنیات بنرێت، مەحکومە بە شکست. سۆسیالیزم لەسەر ئەو پرەنسیپە دامەزراوە کە تەنیا لە ڕێگەی یەکگرتوویی کرێکاران و هێزە جەماوەرییەکانەوە لەسەر ئاستی جیهانی دەتوانرێت پێکهاتە ئیستغلالکار و ستەمکارەکان تێکبشکێنرێت و دادپەروەری کۆمەڵایەتی جێگیر بکرێت.

لە ڕوانگەی سۆسیالیستییەوە یەکگرتوویی گەل تەنیا بەهایەکی ئەخلاقی نییە؛ هەروەها ئامرازی سەرەکییە بۆ گۆڕینی واقیعە کۆمەڵایەتی و ئابوورییەکان. هەر بزووتنەوەیەک نەتوانێت لە دژایەتی چینایەتی و پەیوەندییەکانی دەسەڵات تێبگات و چارەسەرێکی کردەیی بۆیان هەبێت، دواجار سنووردار دەمێنێتەوە لە ئاستی تێگەیشتن و گفتوگۆ و شکست دەهێنێت لە گەیشتن بە ئامانجە دەستەجەمعییەکان.

بەشی یەکەم – پێویستی یەکگرتوویی گەل لە ڕوانگەی سۆسیالیزمەوە
یەکگرتوویی خەڵک و بەتایبەت چینی کرێکار ئامرازی سەرەکی ڕووبەڕووبوونەوەی پێکهاتە ئیستغلالکارەکانە. کۆمەڵگای ئەمڕۆ جیهانییە و بەیەکەوە گرێدراوە و هێزە ئیمپریالیست و سەرمایەداریەکان بە کەڵک وەرگرتن لە جیاوازییە دەستکردەکانی نێوان مرۆڤەکان هەوڵی لاوازکردنی خەباتی دەستەجەمعی دەدەن.

لە ڕوانگەی سۆسیالیزمەوە:

• یەکێتی چینایەتی بە واتای هاودەنگی نێوان کرێکاران و زەحمەتکێشان و کەسانی بێبەشە لەسەر ئاستی نیشتمانی و نێودەوڵەتی.

• داننان بە پێکهاتەکانی دەسەڵات و ئیستغلالکردن مەرجی پێشوەختە بۆ کردەوەی دەستەجەمعی. مرۆڤ دەبێ لەوە تێبگات کە نایەکسانی و چەوساندنەوە بەرهەمی ئەو نەزمە کۆمەڵایەتی و ئابوورییەی کە هەیە، نەک دەرئەنجامی جیاوازی تاکەکەسی و نەتەوەیی.

• هاوپشتی ڕاستەقینە بە قبوڵکردنی جیاوازییەکان و بەکارهێنانی بۆ بەهێزکردنی بزووتنەوەی دەستەجەمعی بەدەست دێت. هەر دابەشبوونێک وزەی بەکۆمەڵ کەمدەکاتەوە و دەرفەت بە ستەمکاران دەڕەخسێنێت.

یەکگرتوویی خەڵک نەک هەر لەسەر ئاستی نیشتمانی بەڵکو لەسەر ئاستی نێودەوڵەتیش گرنگە. سەرمایەداری و ئیمپریالیزم، بە بەستنەوەی ئابووری و سیاسەتی وڵاتانی جیاواز، نایەکسانی و چەوساندنەوەیان بڵاوکردەوە. تەنیا لە ڕێگەی یەکێتییەکی جیهانیی کرێکاران و گەلانەوە دەتوانرێت ئەم سیستەمە بەرەوڕووی تەحەدا بێتەوە.
⸻
بەشی دووەم – نموونەی مێژوویی و جیهانی
بزووتنەوەکانی کرێکاری ئەوروپی
لە سەدەی نۆزدە و بیستەمدا هاوپەیمانی نێوان کرێکارانی شار و گوند توانی بارودۆخی کارکردن و کرێ و مافە کۆمەڵایەتییەکان باشتر بکات و بناغەکانی دامەزراوەکانی چاودێری کۆمەڵایەتی پێکبهێنێت. خەباتی سەندیکاکان و مانگرتنی سەرتاسەری نیشانی دا کە ڕێکخستن و هاوکاری لە نێوان چینی کرێکاردا دەسەڵاتی ڕاستەقینە لە ڕووبەڕووبوونەوەی سەرمایەدارەکاندا دروست دەکات.

خەباتی دژە ئاپارتاید لە باشووری ئەفریقا
سیستەمی ئاپارتاید نەک هەر لە ڕێگەی ڕەگەز و قەومی مرۆڤەکانەوە چەوساندەوە، بەڵکو خزمەتی بەرژەوەندی چینی دەسەڵاتداری ئابووری دەکرد.

تەنیا هاودەنگی لە نێوان هەموو چین و توێژەکانی کۆمەڵگادا، بە ڕەشپێست و سپیپێستەکانیشەوە کە بانگەشەیان بۆ دادپەروەری دەکرد، توانی ئەم سیستەمە ستەمکارە بڕوخێنێت.

ئەم نموونەیە ئەوەمان بۆ دەردەخات کە یەکێتی چینایەتی و کۆمەڵایەتی دەتوانێت تەحەدای دەسەڵاتی سەربازی و ئابووریی فەرمانڕەواکان بکات.

سەربەخۆیی و بزووتنەوەکانی دژە کۆلۆنیالیزم لە ئاسیا و ئەمریکای لاتین
وڵاتانی وەک هیندستان، ڤێتنام، کوبا و جەزائیر نموونەی یەکێتی جەماوەری دژی کۆلۆنیالیزم و ئیستغلالکردنن.

تەنانەت لە هەلومەرجی سەرکوتی تونددا، خەباتی دەستەجەمعی بووە هۆی بەدیهێنانی سەربەخۆیی و دروستکردنی دامەزراوەی جەماوەری. ئەم ئەزموونانە نیشان دەدەن کە یەکێتی چینایەتی و نێودەوڵەتی ئامرازێکی کاریگەرە بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی زلهێزە ئیمپریالیستەکان.

بزووتنەوەکانی کرێکاری و کۆمەڵایەتی مۆدێرن
لە دەیەکانی ڕابردوودا بزووتنەوە جیهانییە کرێکارییەکان، بزووتنەوە دژە ئیستغلالییەکان و ناڕەزایەتییە جەماوەرییەکان لە وڵاتانی جۆراوجۆردا نیشانیان داوە کە تەنیا لە ڕێگەی هاوپشتی نێودەوڵەتییەوە دەتوانرێت کاریگەرییەکی ڕاستەقینە لەسەر سیاسەتە ئابووری و کۆمەڵایەتییە جیهانییەکان دروست بکرێت. تۆڕکردن و ئاڵوگۆڕکردنی ئەزموونەکان لە نێوان چالاکانی کرێکاریدا، یەکگرتوویی و هاودەنگی ڕاستەقینە دروست دەکات.
⸻
بەشی سێیەم – چارەسەری پراکتیکی (بانگهێشتنامە)
بۆ هەموو ئەوانەی ئارەزووی دادپەروەری و ئازادی ڕاستەقینە دەکەن،
ئێمە کۆمەڵێک هێزی چەپ و چالاکانی سۆسیالیستی بانگهێشتتان دەکەین بۆ بەشداری چالاکانە لە ڕێگای بەدیهێنانی یەکڕیزی و یەکڕیزیی گەل.

ئەزموونی مێژوویی و کۆمەڵایەتی نیشانی داوە کە تەنیا لە ڕێگەی هاوکاری و کردەوەی بەکۆمەڵەوە دەتوانرێت پێکهاتە ئیستغلالکار و ستەمکارەکان بەرەوڕووی تەحەدا ببنەوە و گۆڕانکاری بەردەوام ئەنجام بدرێت.

1. خوێندن و زانیاری چینایەتی و نێودەوڵەتی
پێویستە پەروەردە بە شێوەیەکی سیستماتیک و چینایەتی پێشکەش بکرێت بۆ ئەوەی مرۆڤەکان تێگەیشتنێکی ڕاستەقینە لە پەیوەندییەکانی دەسەڵات و پێکهاتەکانی ئیستغلالکردن و نایەکسانی کۆمەڵایەتی بەدەستبهێنن.

خەباتی چینایەتی ناوەکی گۆڕانی کۆمەڵایەتییە و هەر تاکێک دەبێت لەوە تێبگات کە چینی دەسەڵاتدار چۆن بەرژەوەندی کرێکاران و خەڵکی ئاسایی سنووردار دەکات.

• تێگەیشتن لە چینی جیهانی و سیستەمی ئیمپریالیستی: مرۆڤ پێویستە لەوە تێبگات کە سامان و دەسەڵات چۆن دابەش دەکرێت لەسەر ئاستی نیشتمانی و جیهانی.

• هۆشیاری لە چەوساندنەوە و نایەکسانی: پێویستە زانیاریەکان ئەوە دەربخەن کە هەژاری و چەوساندنەوە بەرهەمی ئەو نەزمە کۆمەڵایەتی و ئابوورییەی کە هەیە، نەک جیاوازی تاکەکەسی.

• ڕوونکردنەوەی ئامانجە سۆسیالیستی و نێودەوڵەتیەکان: پێویستە پەروەردە نیشان بدات کە یەکێتی چینایەتی و نێودەوڵەتی ڕێگای دادپەروەری کۆمەڵایەتی و ئازادی ڕاستەقینەیە.

• هاندانی بەشداری کردەیی: پێویستە خەڵک بەشداری لە بەرنامە و کۆبوونەوە و بزووتنەوە بەکۆمەڵەکاندا بکەن بۆ بەدەستهێنانی ئەزموونی کردەیی لە خەباتی چینایەتی.

2. بەهێزکردنی هاوکاری و تۆڕی بنەڕەتی
دروستکردنی گروپ و تۆڕی ناوخۆیی و نیشتمانی و نێودەوڵەتی کە هانی خەڵک بدەن بۆ ئەوەی بەکۆمەڵ مامەڵە بکەن، زۆر گرنگە. ئەم هاوکارییانە دەتوانن کۆبوونەوەی گفتوگۆ و ئاڵوگۆڕکردن، چالاکییە کولتووری و هونەریەکان، و بەرنامەی پەروەردەیی و کۆمەڵایەتی بۆ بەهێزکردنی یەکگرتوویی خەڵک لەخۆ بگرن.

3. بەرەنگاربوونەوەی دابەشکاری و جیاکاری

حکومەت و دامەزراوە باڵادەستەکان هەمیشە هەوڵی لاوازکردنی خەباتی دەستەجەمعی دەدەن بە دروستکردنی جیاوازی لە نێوان مرۆڤەکان و چینە جیاوازەکاندا.

دەستنیشانکردن و ئاشکراکردنی ئەو هەوڵانە و پاراستنی گرنگیدان بە ئامانجە هاوبەشەکان، مەرجە بۆ یەکگرتوویی ڕاستەقینە.

4- پشتبەستن بە دادپەروەری کۆمەڵایەتی و مافی یەکسان
خەبات بۆ مافەکانی هەموو تاکەکان، بەبێ گوێدانە ڕەگەز، ڕەگەز، ئایین، یان پێگەی کۆمەڵایەتی، بنەمای هەر یەکگرتوویییەکی بەردەوامە. هەر کردارێکی کردەیی کە یارمەتی دامەزراندنی دادپەروەری بدات، کۆمەڵگا یەکدەخات و دەسەڵاتی بەکۆمەڵ بۆ گەیشتن بە ئامانجە شۆڕشگێڕییەکان زیاد دەکات.

5. پاڵپشتی و هاوکاری کرداریی نێوان هێزەکانی شەڕکەر

پشتیوانی یەکتر لە نێوان ئەوانەی کار لەسەر ڕێگای دادپەروەری و ئازادی دەکەن پێویستە. ئەم پشتگیرییە دەتوانێت ئاڵوگۆڕی ئەزموون و سەرچاوە و هاوکاری ڕاستەوخۆ بۆ جێبەجێکردنی پلانی پراکتیکی لەخۆبگرێت. هەر بەشدارییەکی تاکەکەسی جووڵە و هێز و یەکگرتوویی بە هێزی دەستەجەمعی دەبەخشێت.

ئێمە، کۆمەڵێک هێزی چەپ و سۆسیالیستی، بە هەموو توانامانەوە بانگهێشتتان دەکەین بۆ ئەوەی بچنە پاڵ ئەم ڕێگایە، بۆ فراوانکردنی هۆشیاری چینایەتی و نێودەوڵەتی، بۆ بەهێزکردنی هاوکاری، بۆ بەرەنگاربوونەوەی دابەشبوون و، لە ڕێگەی کردەی کردەیی، بەدیهێنانی ئامانجە دەستەجەمعی و شۆڕشگێڕییەکان. تەنیا لە ڕێگەی کردەوەی دەستەجەمعی و یەکدەنگییەوە دەتوانرێت گۆڕانکاری ڕاستەقینە و بەردەوام بەدی بهێنرێت.

بە یەکڕیزی و هەوڵی دەستەجەمعی دەتوانین داهاتوویەکی دادپەروەر و ئازاد و سۆسیالیستی بنیات بنێین.